İlk 10 ayda 103 bin 595 esnaf kapandı, sayı yüzde 11 arttı

Türkiye Esnaf ve Sanatkârlar Sicil Gazetesi’nde yayımlanan verilere göre, 2026’nın ilk 10 ayında 103 bin 595 esnaf faaliyetini sonlandırdı. Bu sayı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 11 daha yüksek. Veriler, her gün ortalama 345 esnafın kepenk indirdiğine işaret ediyor. Tek bir güne bakıldığında sıradan görünebilecek bu hareket, on ay boyunca biriken ölçekte ülke çapında bir tabloya dönüşüyor.

Bu rakamı değerlendirirken karşılaştırmanın sınırını da doğru çizmek gerekiyor. Geçen yılın tamamında faaliyetini sonlandıran esnaf sayısı 120 bin 423’tü; 2026’nın ilk 10 ayındaki kapanışlar bu toplamın yaklaşık yüzde 86’sına ulaştı. Bu, yılın geri kalanına ilişkin bir sonuç ya da tahmin değil. Ancak daha yıl tamamlanmadan geçen yılın yıllık toplamına yaklaşılmış olması, kapanış verisinin neden dikkatle izlenmesi gerektiğini açıkça gösteriyor.

Haberde aynı dönemde 22 bin 425 esnafın mesleğini tamamen bırakarak sicilden çıktığı da belirtiliyor. Faaliyetini sonlandıranlarla mesleği tamamen bırakanlara ilişkin bu iki sayı, aynı şeymiş gibi toplanmamalı; metin böyle bir toplam vermiyor. Yine de mesleği bütünüyle bırakma verisi, meselenin yalnızca bir işyerinin kapanmasıyla sınırlı olmadığını ortaya koyuyor. Esnaflığın kendisinden çekilenlerin sayısı da tablonun önemli bir parçası.

Aylık dağılım, kapanışların tek bir aya yığılmadığını gösteriyor. Ocakta 12 bin 736 esnaf faaliyetini sonlandırırken, ekimde bu sayı 10 bin 500 olarak kaydedildi; ilk 10 ayın en yüksek değeri ocakta görüldü. Diğer aylarda da binlerle ifade edilen kapanışlar var. Dolayısıyla haberin önemi, yalnızca yıl başındaki yüksek sayıdan değil, faaliyetini sonlandıranların her aya yayılan toplamından kaynaklanıyor.

İstanbul, 12 bin 191 işyeriyle kapanış sayısında ilk sırada yer aldı. Bu veri, sorunun yalnızca küçük yerleşimlerde ya da tek bir bölgede yaşandığı şeklinde okunamayacağını gösteriyor. Ancak haberde illere göre toplam esnaf sayısı veya kapanışların nedenleri verilmediği için, İstanbul’un oranı ya da iller arasındaki farklar hakkında daha ileri bir sonuca varmak mümkün değil. Rakamı anlamlı kılan, kapsamını aşmadan değerlendirmek.

Esnafın kapanması, o işyerinin faaliyetinin sona ermesi demek; 22 bin 425 kişinin mesleği tamamen bırakması ise ayrıca izlenmesi gereken bir gösterge. Bu sayılar tek başına nedenleri açıklamıyor ve her kapanışın aynı koşullardan kaynaklandığını kanıtlamıyor. Fakat geçim, çalışma hayatı ve yerel ekonomik faaliyet üzerindeki etkileri nedeniyle kamuoyunun önünde tutulmayı hak ediyor. Gündem, kapanışları yalnızca günlük bir istatistik olarak değil, düzenli izlenmesi ve nedenleri araştırılması gereken bir değişim olarak ele almalı.